YЕB bank rezervlarini blokcheyn tarmog'iga o'tkazishni taklif qildi 🏦

Yevropa markaziy banki ijroiya kengashi a'zosi Izabel Shnabel markaziy bank mablag'larini taqsimlangan reestr texnologiyalari, ya'ni DLT bilan integratsiya qilishning uchta asosiy variantini batafsil ko'rib chiqdi. U Londonda bo'lib o'tgan The Future of Money konferensiyasidagi taqdimotida tokenizatsiya qilingan rezervlarni to'g'ridan-to'g'ri chiqarish tarafdori ekanini bildirdi. Ta'kidlanishicha, gap chakana raqamli yevro haqida emas, balki tijorat banklari YyeB dagi hisob raqamlarida saqlaydigan va o'zaro hisob-kitoblar uchun ishlatadigan ulgurji mablag'lar haqida bormoqda.

Shnabel ushbu variantlarni ilk bor avgust oyida Jekson-Xoul simpoziumida iqtisodiy maqolaga tayanib batafsil tasvirlab bergan edi. Birinchi yondashuv dasturlashtiriladigan platformada tokenizatsiya qilingan rezervlarni bevosita muomalaga chiqarishni ko'zda tutadi. Bu holda mablag'lar to'g'ridan-to'g'ri taqsimlangan reestrda mavjud bo'lib, regulyatorning to'g'ridan-to'g'ri majburiyati bo'lib qolaveradi. Mutaxassisning fikricha, faqat shu yo'l bilangina YYE B pul-kredit siyosatini to'g'ridan-to'g'ri blokcheynda olib borishi hamda repo bitimlari, garovni boshqarish va likvidlikni taqdim etish jarayonlarini aqlli kontraktlar yordamida avtomatlashtirishi mumkin bo'ladi.

Ikkinchi yondashuv real vaqt rejimida YaIM hisob-kitoblar tizimini saqlab qolgan holda uni DLT platformalari bilan bog'lashni taklif qiladi. Bunda rezervlar blokcheyn tarmog'idan tashqarida qoladi. Masalan, qimmatli qog'oz xaridorga DLT tarmog'ida o'tsa-da, pul hisob-kitobi YyeB ning an'anaviy infratuzilmasi orqali amalga oshiriladi. Uchinchi variant esa xususiy vositachining ishtirokini nazarda tutadi. Banklar o'z mablag'larini vositachining YyeB dagi umumiy hisob raqamiga joylashtiradi, u esa reestrda 1:1 nisbatdagi ta'minlangan hisob-kitob tokenlarini chiqaradi. Huquqiy jihatdan bunday tokenlar vositachining majburiyati bo'lib qoladi.

Yevrotizim ushbu konsepsiyaning bir qismini allaqachon Pontes loyihasi orqali amalga oshirmoqda. Tokenizatsiya qilingan aktivlar operatsiyalari bo'yicha hisob-kitoblar uchun mo'ljallangan ushbu yechim 21 sentyabr kuni ishga tushirildi. Pontes bozor DLT platformalari, TARGET xizmatlari va Yevrotizimning o'z taqsimlangan reestri o'rtasidagi ko'prik vazifasini bajaradi. Hozirning o'zida tizimga Deutsche Bank, Santander, Société Générale va Clearstream kabi yirik banklar hamda infratuzilma operatorlari ulandi. Tizim funksionalligi bosqichma-bosqich kengaytirilib, uning to'liq joriy etilishi 2028 yilga mo'ljallangan.

Shu bilan birgalikda, Yevrotizim Yevropaning tokenizatsiyalangan moliya bozorining uzoq muddatli me'morchiligiga bag'ishlangan Appia loyihasini ham rivojlantirib bormoqda. Kelgusida yagona umumiy reestr, o'zaro bog'langan platformalar tarmog'i yoki bir nechta birgalikda foydalaniladigan DLT tarmoqlarini yaratish variantlari ko'rib chiqilmoqda. Ushbu loyiha konsepsiyasini 2028 yilga qadar tayyorlash rejalashtirilgan.