Hindistonda kvant kanali sinovdan oʻtkazildi 🛰️

Hindiston kompaniyalari va ilmiy muassasalari ochiq fazoda kvant texnologiyalari boʻyicha muhim sinov jarayonini muvaffaqiyatli yakunladi. QNu Labs tashkiloti BISAG-N hamda IIT Gandhinagar mutaxassislari bilan birgalikda 5,56 kilometrlik masofada kvant kalitlarini taqsimlash liniyasini amalda qoʻllab koʻrdi. Ushbu sinov Gujarat shtatidagi ikkita ilmiy maydoncha oʻrtasida oʻtkazilib, unda optik signallar anʼanaviy optik tolali kabellar orqali emas, balki bevosita atmosfera boʻylab uzatildi.

Tajriba davomida uzatish aniqligini taʼminlash uchun maxsus optik yoʻnaltirish tizimidan foydalanildi. Rasmiy maʼlumotlarga koʻra, sinov vaqtida xatolik koʻrsatkichi belgilangan meʼyordan past darajada saqlangan va xavfsiz kalitlarni yaratish tezligi soniyasiga maʼlum bir bit miqdorini tashkil etgan. Hindistonning tegishli vazirligi bu mamlakat miqyosida ochiq fazodagi shunday koʻlamli ilk amaliy namoyish ekanini tasdiqladi.

Asosiy yangilik shundaki, mutaxassislar kvant kalitlarini taqsimlash texnologiyasini postkvant kriptografiyasi bilan muvaffaqiyatli uygʻunlashtirdi. Tizim ikkita himoya qatlamidan iborat boʻlib, ulardan biri apparat darajasidagi kvant kanalini taʼminlasa, ikkinchisi dasturiy qatlam sifatida xizmat qildi. Ushbu yondashuv kvant aloqasi vaqtincha uzilib qolganda ham tizimning barqaror ishlashini taʼminlashga moʻljallangan boʻlib, ikkala texnologiya bir-birini toʻldiruvchi vosita sifatida qoʻllandi.

Eриishilgan natijalar kelgusida yanada uzoq masofali kvant tarmoqlarini yaratish va tugunlar sonini koʻpaytirish uchun muhim qadam sifatida baholanmoqda. Loyiha ishtirokchilarining uzoq muddatli rejalari qatoriga kelgusida kosmik yoʻldoshlar yordamida kvant aloqasini yoʻlga qoʻyish ham kiradi.